NIE TAKI DIABEŁ STRASZNY...CZYLI KRÓTKA POWTÓRKA Z EKONOMII

Mówiąc o zamożności różnych krajów i o wysokości zarobków ich mieszkańców odwoływaliśmy się do wielkości Produktu Krajowego Brutto. Ten ekonomiczny termin rozłóżmy teraz na czynniki pierwsze. To pozwoli nam jeszcze lepiej zrozumieć w jaki sposób my sami możemy przyczynić się do jego wzrostu, a co za tym idzie, do wzrostu naszych zarobków.

Ekonomiczna definicja PKB mówi, że jest to suma wartości dodanej ze wszystkich gałęzi produkcji narodowej

Definicja ta posługuje się pojęciem wartości dodanej (WD). Wyjaśnijmy więc co się za tym kryje. Każdy z nas wie, że wiele firm produkuje towary, które są wykorzystywane w produkcji innych przedsiębiorstw. Żeby takiej produkcji nie liczyć podwójnie, przy obliczaniu PKB pod uwagę bierze się właśnie wartość dodaną. Jest to różnicą pomiędzy przychodem firmy ze sprzedaży, a kosztami, jakie ona ponosi na zakup towarów i usług od swoich partnerów.

Łatwo to zrozumieć na przykładzie produkcji i sprzedaży chleba.
(dla ułatwienia posługujemy się umownymi jednostkami)

 

Kto tworzy wartość dodaną zawartą w cenie chleba

 

 

 

PKB nie będzie więc sumą wartości sprzedanych towarów przez rolnika, młynarza, piekarza i handlowca

                                      
PKB będzie sumą wartości, którą oni dołożyli do kupionych surowców niezbędnych do wyprodukowania chleba.

                     PKB = 2+1+1+4+2 = 10=suma wartości dodanej (WD)


PKB jest zatem tym, co zapłacił ostateczny klient, który chleba już nie sprzedaje, tylko go konsumuje.

Pamiętajmy przy tym, że Polska nie jest krajem o zamkniętych granicach. Na rynku dostępne są zarówno produkty polskie, jak i zagraniczne. Jeśli więc do produkcji wykorzystujemy towary zagraniczne, powiększamy PKB tego kraju, w którym zostały one wytworzone.

Wróćmy ponownie do naszego piekarza. Jeśli ma swoją piekarnię w Polsce, ale do wypieku chleba użył mąki wyprodukowanej np. w Czechach, to z 10 jednostek, które zapłacił ostateczny konsument, polskie PKB powiększy o 6, a czeskie PKB o 4.
(wartość mąki czeskiej).



tylko:


 

PKB możemy obliczyć także w inny sposób.

PKB = konsumpcja w Polsce + (eksport – import) + inwestycje

W tej definicji widzimy zależność wielkości PKB od konsumpcji, a więc od naszych wydatków. Pamiętajmy jednak, że jeśli zarobione przez nas pieniądze wydamy na towary zagraniczne, importowane, to nie zwiększamy polskiego PKB. Wzrośnie on jednak wówczas, kiedy będziemy kupować produkty wytworzone w Polsce. Do wzrostu PKB przyczynia się także eksport oraz wszelkie inwestycje wykonywane w danym kraju.

Po raz kolejny posłużmy się przykładem naszego piekarza.

Jeżeli piekarz z Polski z czeskiej mąki za 4 j. wypiekł chleb i sprzedał go za granicę za 8 j, to suma wartości dodanej wytworzonej w Polsce wynosi 4 j.

 

 

Mówiąc w wielkim uproszczeniu, Produkt Krajowy Brutto to miernik produkcji wytworzonej na obszarze danego kraju. Jest sumą wydatków gospodarstw domowych na zakup dóbr i usług konsumpcyjnych, wydatków sektora prywatnego na zakup dóbr i usług inwestycyjnych, wydatków państwa na zakup dóbr i usług oraz salda bilansu handlu zagranicznego.

 

 

  ZAPAMIĘTAJ


PKB to suma wartości dodanej ze wszystkich gałęzi produkcji narodowej.